Vlag

Ik heb zo mijn bedenkingen bij het verschijnsel nationalisme. Het heeft ons weinig goeds gebracht. Integendeel: menig bloedvergieten ging gepaard, over en weer, met vlagvertoon en volksgevoel. En maar tamboeren op ‘echte vaderlanders, eigen volk eerst’. Wist u dat het lied ‘Wiens Neêrlands bloed door de aad’ren stroomt’ heel lag als Nederlands volkslied gold? Bij de tweede regel lopen de rillingen mij over de rug: ‘…van vreemde smetten vrij’. Wat is dat precies, Neêrlands bloed? Is dat roder of minder rood dan ander bloed? Er zit in ieder geval een beetje Duits bloed in mij, wellicht ergens wat Frans, en wie weet wat nog meer. Zijn dat die vreemde smetten? Word ik nu gedegradeerd en van enkele of misschien alle burgerrechten beroofd? Of gedeporteerd, ook al kan ik mijn stamboom op Neêrlands grondgebied terugvoeren tot begin 17e eeuw? Een beetje vaderlandsliefde is mooi, en al onze waterwerken zijn een puik staaltje waar we wereldwijd goede sier (en ook goed geld) mee maken. Niks mis mee. Maar daar moet het bij blijven. En houd dan ook onze veelgeroemde tolerantie hoog. Onze spreekwoordelijke properheid. Onze gemoedelijkheid en nuchterheid. Helemaal eng wordt het wanneer die nationalistische gevoelens vermengd raken met wat men voor christelijk laat doorgaan: alsof God een Nederlander is, of een Amerikaan. Ik hoop dat u mijn terughoudendheid begrijpt. Maar in deze dagen ligt ten huize Van der Weide de nationale driekleur voor het grijpen. We hebben vergeleken met het hele buitenland al zo weinig feest- en vrije dagen, dat ik mij Koningsdag niet laat ontnemen. Met wimpel. Eerlijk gezegd word ik altijd blij van al dat rood-wit-blauw in de straten. En ook op 4 en 5 mei gaat die vlag uit, eerst halfstok en daarna vrijuit. Dit jaar met nog meer nadruk dan anders. De wereld verkeert in crisis, de mensen zijn ontevreden en onzeker. Handige politici gebruiken die angst en houden ons voor dat we harder op de nationale trom moeten slaan. Alsof dan de crises allemaal over zullen gaan. De geschiedenis leert ons anders. Hoe harder er geroepen wordt van volk en bloed en bodem, des te meer wordt die vrijheid bedreigd. Wie wind zaait, zal storm oogsten. Wie verdeeldheid brengt, roept krachten los die nauwelijks te beteugelen zijn. Wie de geschiedenis niet kent, moet haar overdoen. Daar denk ik aan, als ik de vlag uitsteek. Daar word ik stil van, elke jaar weer op de 4e mei…


egbertvanderweide